Bewust dromen

Lucide dromen wordt vaak gezien als dé vorm van bewust dromen. Dat is begrijpelijk, omdat je tijdens een lucide droom daadwerkelijk beseft dat je droomt. Toch is dat maar een deel van het verhaal. Bewust dromen is namelijk breder en subtieler. Het is niet uitsluitend gebonden aan de slaap, maar kan ook ontstaan terwijl je wakker bent en je aandacht bewust naar binnen richt.

Wanneer we spreken over bewust dromen, hebben we het in de kern over één ding: aanwezig zijn in je innerlijke wereld terwijl deze zich ontvouwt. Dat kan ’s nachts gebeuren, maar net zo goed overdag, op het moment dat jij je ogen sluit en je aandacht verschuift van buiten naar binnen.

1- Wat is bewust dromen?

Bewust dromen betekent dat je niet langer volledig wordt meegesleept door je gedachten en beelden, maar dat je je er tegelijkertijd van bewust bent. Je ervaart wat er gebeurt, terwijl je ook weet dát het gebeurt. Dat maakt het verschil tussen onbewust dromen en bewust dromen.

In een lucide droom gebeurt dit tijdens de slaap. Je bevindt je in een droom en weet dat je droomt. Maar dezelfde kwaliteit van bewustzijn kun je ook ontwikkelen terwijl je wakker bent. Op het moment dat jij je aandacht naar binnen richt en de stroom van beelden en gedachten begint te volgen zonder er direct op in te grijpen, ontstaat een vergelijkbare staat.

Bewust dromen ontstaat wanneer:

1. je je aandacht naar binnen keert
2. je de controle over je gedachten loslaat
3. je beelden en gevoelens laat opkomen
4. je aanwezig blijft bij wat zich aandient

Het gaat dus niet om slapen of wakker zijn, maar om de mate van bewustzijn waarmee je je innerlijke wereld ervaart.

2- Vormen van bewust dromen

Er zijn verschillende manieren waarop je bewust kunt dromen. Ze verschillen in vorm, maar hebben dezelfde kern: het bewust ervaren van je innerlijke beelden en processen.

2.1- Bewust dagdromen

Dagdromen gebeurt meestal vanzelf. Tijdens het lezen van een boek of het kijken van een film dwaal je af zonder dat je het doorhebt. Je gedachten nemen het over en je verliest tijdelijk het contact met het hier en nu.

Wanneer je dit proces bewust maakt, verandert de ervaring. Je kiest er dan zelf voor om naar binnen te gaan en je gedachten te volgen.

Dit kun je doen door een rustige plek op te zoeken, te gaan zitten of liggen en je ogen te sluiten. Vervolgens laat je de stroom van gedachten en beelden ontstaan zonder deze te sturen. Op een gegeven moment zal er iets opduiken wat je aandacht trekt. Dat moment is belangrijk. Daar begint het bewust dagdromen zich te verdiepen en word je als het ware meegenomen in een innerlijke ervaring die steeds levendiger wordt.

2.2- Imaginatie

Imaginatie lijkt op bewust dagdromen, maar begint met een gerichte keuze. In plaats van af te wachten wat er ontstaat, kies je bewust een beeld als vertrekpunt. Dat kan een plek zijn, een herinnering of een symbool dat voor jou betekenis heeft.

Vervolgens richt je je aandacht volledig op dat beeld. Je blijft erbij, ook wanneer je wordt afgeleid. Steeds keer je terug. Naarmate je dit langer doet, ontstaat er vanzelf een stabielere innerlijke omgeving waarin nieuwe beelden, gevoelens en inzichten zich aandienen.

Het verschil met dagdromen is dat je hier een duidelijke focus hebt. Die focus zorgt ervoor dat je dieper kunt gaan en bewuster kunt werken met wat er ontstaat.

2.3- Hypnose

Hypnose brengt je in een staat tussen waken en slapen in. Je lichaam ontspant, je denken vertraagt en je wordt ontvankelijker voor innerlijke beelden en suggesties.

In deze staat kunnen onverwachte beelden en gevoelens opkomen die vaak direct verbonden zijn met vragen of thema’s die in je leven spelen. Het voelt voor veel mensen als een droom, maar dan met een helder bewustzijn erbij.

Een geleide hypnose kan helpen om deze staat makkelijker te bereiken. Je wordt als het ware meegenomen naar binnen, zonder dat je zelf hoeft te zoeken. Juist doordat je minder actief hoeft te sturen, ontstaat er ruimte voor inzichten die normaal verborgen blijven.

3- De overeenkomst tussen deze vormen

Hoewel de vormen verschillend zijn, is de onderliggende beweging steeds hetzelfde. Je verlegt je aandacht van de buitenwereld naar je innerlijke wereld en blijft daar bewust aanwezig.

Wat er dan gebeurt, is dat je denken vertraagt en je gevoel sterker naar voren komt. Beelden worden helderder, verbanden worden zichtbaar en je krijgt toegang tot lagen van jezelf die in het dagelijks leven vaak op de achtergrond blijven.

Deze processen verlopen meestal volgens een vergelijkbaar patroon:

1. je komt tot rust
2. je aandacht keert naar binnen
3. gedachten en beelden beginnen te stromen
4. je blijft aanwezig zonder in te grijpen
5. de ervaring verdiept zich vanzelf

Dit is de kern van bewust dromen, ongeacht de vorm waarin het zich aandient.

4- De grens tussen wakker zijn en dromen

We maken vaak een scherp onderscheid tussen wakker zijn en dromen. Overdag leven we in de realiteit en ’s nachts dromen we. In de praktijk blijkt die grens veel minder duidelijk te zijn.

Wanneer je je ogen sluit en je aandacht naar binnen richt, kom je al snel in een gebied terecht dat kenmerken heeft van beide toestanden. Je bent wakker, maar je ervaart beelden en gevoelens die niet direct gekoppeld zijn aan de buitenwereld.

Dit laat zien dat dromen geen losstaand fenomeen is, maar een continu proces dat altijd op de achtergrond aanwezig is. Het verschil zit alleen in de mate van bewustzijn waarmee je het ervaart.

5- Waarom bewust dromen waardevol is

Bewust dromen geeft je toegang tot een diepere laag van jezelf. Het is een manier om contact te maken met wat er onder de oppervlakte speelt.

Dit kan je onder andere helpen bij:

1. het verkrijgen van zelfinzicht
2. het verwerken van emoties
3. het ontdekken van nieuwe ideeën
4. het doorbreken van patronen
5. het vinden van richting in je leven

Omdat je in deze staat minder wordt beperkt door je dagelijkse denkpatronen, ontstaat er ruimte voor andere perspectieven en oplossingen.

6- Tenslotte

Bewust dromen is geen truc of techniek die je even toepast. Het is een manier van aandacht geven. Een manier van aanwezig zijn bij wat er in je leeft.

Elke keer dat je je ogen sluit en je aandacht naar binnen richt met een bepaalde intentie, stap je in feite al in deze wereld. Of dat nu via dagdromen, imaginatie, hypnose of lucide dromen gebeurt, maakt minder uit dan je misschien denkt.

Het belangrijkste is dat je leert herkennen wanneer je naar binnen gaat en dat je daar bewust bij blijft. Want precies op dat punt, waar je niet meer volledig opgaat in je gedachten maar ze ook niet wegduwt, ontstaat ruimte.

En in die ruimte begint het echte werk: het ontdekken van wat er al die tijd al in je aanwezig was.