Bewust Dagdromen: Maak optimaal gebruik van je droomkracht...

Stel je eens voor: je zit in de trein, kijkt door het raam en beseft ineens dat je de laatste minuten niets hebt gezien. In gedachten was je weer bij dat gesprek met je collega. Of je vriendin vertelt iets, terwijl jij morgenavond al voor je ziet: je hebt een blind date. Dagdromen. We doen het allemaal, vaak zonder het te merken.

Maar wat gebeurt er als je deze natuurlijke droomkracht bewust gaat gebruiken? Dan kun je je innerlijke belevingswereld inzetten om jezelf beter te leren kennen, nieuwe mogelijkheden te ontdekken, iets te oefenen of anders naar een probleem te kijken. In dit artikel ontdek je wat bewust dagdromen is, waarvoor je het kunt gebruiken en hoe je er zelf mee kunt experimenteren.

1- Wat is bewust dagdromen?

Dagdromen doen we voortdurend. Tijdens het wandelen denk je ineens aan die vakantie van jaren geleden. Onder de douche voer je alvast een gesprek dat morgen moet plaatsvinden. Achter je computer dwaal je af naar een ander huis, een andere baan of een leven dat er heel anders uitziet dan het leven dat je nu leidt.

Je aandacht verschuift dan tijdelijk van de wereld om je heen naar je innerlijke belevingswereld.:

Daar bevinden zich:

Sommige daarvan ken je goed. Andere lijken zomaar uit het niets te verschijnen.

Bewust dagdromen begint wanneer je die innerlijke ruimte niet alleen toevallig binnenwandelt, maar haar doelgericht gaat verkennen.

Je kunt bijvoorbeeld onderzoeken hoe het zou voelen om een andere keuze te maken. Je kunt:

  •  een spannend gesprek alvast ervaren;
  • een creatieve oplossing zoeken;
  • een verlangen onderzoeken of; 
  • jezelf voorstellen in een situatie waarin je normaal gesproken onzeker wordt;

Daarmee krijgt de dagdroom een intentie. Je laat je verbeelding niet alleen met jou op reis gaan. Je geeft haar een richting en kijkt vervolgens waar ze je brengt.

A- Je innerlijke wereld is geen lege ruimte

Wat je in een dagdroom ziet, voelt en verwacht ontstaat niet zomaar. Je bouwt met materiaal dat al in jou aanwezig is: herinneringen, ervaringen, emoties, overtuigingen, persoonlijke waarden en verwachtingen over jezelf en de wereld.

Samen vormen die een belangrijk deel van je wereldmodel: de innerlijke kaart waarmee je probeert te begrijpen wie je bent, hoe andere mensen zijn en wat voor jou mogelijk of onmogelijk lijkt. Ook je zelfbeeld maakt daar deel van uit.

Misschien zie je jezelf als:

  • Iemand die niet creatief is;
  • Iemand die moeilijk voor zichzelf opkomt;
  • Iemand die geen ondernemer is;
  • Iemand die nooit alleen op reis zou durven;

Zolang je daar niet bij stilstaat, kunnen zulke beelden vanzelfsprekend voelen.

Zo ben ik nu eenmaal.”

Maar wat gebeurt er wanneer je in een dagdroom bewust iets anders probeert?

Stel jezelf eens voor als degene die tijdens een vergadering wél iets zegt. Misschien lukt het moeiteloos. Misschien voelt het belachelijk. Misschien verschijnt onmiddellijk de gedachte: wie denk jij wel niet dat je bent?

Ook dat is interessant. Want dan laat je dagdroom misschien iets zien over een beperkende overtuiging die binnen je huidige wereldmodel bepaalt waar jouw mogelijkheden ophouden.

B- Droom je gelukkig...

Mensen gebruiken beelden al eeuwen om betekenis te geven aan hun ervaringen. We vinden ze terug in verhalen, rituelen, kunst, religie en filosofie, maar ook in sport, therapie en onderwijs.

Beelden kunnen iets in beweging brengen.

Dus waarom zouden we die kracht alleen onbewust gebruiken?

Je kunt je verbeelding bewust inzetten om je eigen innerlijke wereld te onderzoeken. Niet om een perfecte versie van jezelf te fabriceren, maar om te ontdekken wat er nog meer in je zit.

Misschien een verlangen dat je steeds wegduwt. Een andere manier van reageren. Meer zelfacceptatie. Een mogelijkheid die je nooit serieus hebt genomen.

Of simpelweg de gedachte:

“Misschien kan het ook anders.”

En daarmee komen we bij de belangrijkste vraag. Waarvoor kun je bewust dagdromen eigenlijk gebruiken?

2- Waar kun je bewust dagdromen voor gebruiken?

Bewust dagdromen heeft niet één doel. Je kunt dezelfde innerlijke ruimte gebruiken om terug te kijken, vooruit te kijken, te oefenen, te creëren, jezelf te onderzoeken of een nieuwe mogelijkheid uit te proberen.

Je kunt het zien als een persoonlijke proeftuin waarin nog niets definitief hoeft te zijn. Je mag proberen, veranderen, terugspoelen en opnieuw beginnen. Je kunt zelfs iets onderzoeken waarvan je nog helemaal niet weet of je het werkelijk wilt.

Grofweg gebruik je bewust dagdromen voor drie bewegingen: ontdekken wat er in je leeft, verkennen wat er mogelijk is en voorbereiden wat je echt wilt proberen.

A- Jezelf beter leren kennen

Bewust dagdromen kan een vorm van zelfkennis worden.

Stel je voor dat geld, verwachtingen van anderen en praktische bezwaren tijdelijk geen rol spelen.

  • Wat zou je dan doen? 
  • Waar zou je wonen? 
  • Met wie zou je je tijd doorbrengen? 
  • Waar word je enthousiast van? 
  • Wat zou uit je huidige leven verdwijnen?

Neem de antwoorden niet meteen letterlijk.

Misschien droom je steeds over een huis aan zee, maar gaat je werkelijke verlangen helemaal niet over verhuizen. Misschien verlang je naar ruimte, rust, vrijheid, natuur of een ander ritme.

De dagdroom wordt dan geen bouwtekening voor je toekomst, maar een ingang naar zelfkennis.

B- Je zelfbeeld onderzoeken

Je kunt jezelf in gedachten in allerlei rollen plaatsen: zelfverzekerd, kwetsbaar, creatief, geliefd, leidinggevend, vrij, alleen of succesvol.

En vervolgens kijken wat er gebeurt.

  • Kun je jezelf gemakkelijk voorstellen als iemand die voor een zaal staat en rustig spreekt? Of begint je innerlijke film onmiddellijk te protesteren?
  • Kun je jezelf voorstellen dat iemand kritiek op je heeft zonder dat je volledig aan jezelf gaat twijfelen? Of voelt dat bijna onmogelijk?

Zo kan bewust dagdromen iets zichtbaar maken over je zelfbeeld, zelfvertrouwen, eigenwaarde en zelfacceptatie.

Die begrippen betekenen niet hetzelfde. Je kunt bijvoorbeeld veel zelfvertrouwen hebben in je werk en tegelijkertijd je eigenwaarde sterk laten afhangen van succes. Of jezelf waarderen als persoon en toch weinig vertrouwen hebben in je vermogen om een bepaalde taak uit te voeren.

Juist in een dagdroom kun je met die verschillen spelen.

C- Zelfvertrouwen en zelfeffectiviteit verkennen

Stel dat je morgen een moeilijk gesprek hebt.

Je kunt uren piekeren over alles wat verkeerd kan gaan. Maar je kunt dezelfde verbeeldingskracht ook anders gebruiken.

Zie het gesprek voor je. De ander zegt iets wat je spannend vindt. Je voelt dat je dicht wilt klappen.

En nu?

Je stelt je voor dat je even stil blijft. Ademt. Luistert. En antwoordt zoals je eigenlijk zou willen antwoorden.

Je hebt daarmee het gesprek niet gewonnen voordat het begonnen is. Maar je hebt wel een mogelijke reactie verkend.

Dat raakt aan zelfeffectiviteit: het vertrouwen dat je in een specifieke situatie kunt handelen.

“Ik weet niet precies hoe dit gesprek zal verlopen, maar ik kan ermee omgaan.”

Dat is iets anders dan jezelf vertellen dat alles goed komt.

D- Persoonlijke waarden onderzoeken

Bewust dagdromen kan ook helpen wanneer je niet weet welke richting je op wilt.

Stel dat je tussen twee banen twijfelt. Zie niet alleen het moment waarop je de nieuwe baan krijgt, maar spring een jaar vooruit.

Het is dinsdagochtend.

Je wekker gaat.

  • Waar word je wakker? 
  • Waar ga je naartoe? 
  • Met wie werk je? 
  • Wat doe je om elf uur? 
  • Hoe voelt die gewone dinsdag?

Doe vervolgens hetzelfde met de andere mogelijkheid. En met blijven waar je bent.

Je voorspelt daarmee niet welke keuze je gelukkig zal maken. Maar je kunt wel ontdekken welke aspecten van een toekomst aansluiten bij je persoonlijke waarden.

Misschien dacht je dat je vooral meer geld wilde en ontdek je dat autonomie belangrijker voelt. Of rust. Creativiteit. Verbondenheid. Avontuur.

Soms maakt een innerlijk toekomstbeeld iets zichtbaar wat een lijstje met voors en tegens niet laat voelen.

E- Creatieve oplossingen vinden

Bewust dagdromen kan ook een speeltuin zijn voor creativiteit.

Je hoeft een probleem even niet op te lossen volgens de regels waarmee je het probleem hebt leren kennen.

  • Wat als geld geen beperking was? 
  • Wat als je het precies andersom deed? 
  • Wat zou een kind bedenken? 
  • Wat zou je doen als mislukken niet erg was? 
  • Wat gebeurt er als je twee ideeën combineert die eigenlijk niets met elkaar te maken hebben?

Niet ieder dwaalmoment maakt je automatisch creatiever. Onderzoek laat een genuanceerder beeld zien: vooral de vrijheid waarmee gedachten kunnen bewegen en nieuwe verbindingen kunnen vormen lijkt interessant.

Dat past mooi bij bewust dagdromen.

Je hoeft niet meteen een bruikbare oplossing te vinden. Je maakt eerst de ruimte groter waarin oplossingen mogen ontstaan.

F- Patronen en beperkende overtuigingen onderzoeken

Misschien is dit wel een van de krachtigste toepassingen.

Je kunt in gedachten een bekend patroon opnieuw bezoeken.

  • Normaal zeg je ja. Nu zeg je nee.
  • Normaal trek je je terug. Nu blijf je staan.
  • Normaal denk je: Dat kan ik toch niet.
  • Nu vraag je: “Wat zou er gebeuren als ik één kleine stap wel zou kunnen?”

Je hoeft die nieuwe versie van jezelf niet meteen te geloven. Je hoeft haar alleen even toe te laten.

Persoonlijke groei begint niet altijd met een enorme innerlijke doorbraak. Soms begint ze met het ontstaan van één mogelijkheid die gisteren nog niet in je wereldmodel voorkwam.

3- Wat is het verschil tussen dagdromen en bewust dagdromen?

Gewoon dagdromen ontstaat vaak spontaan. Je aandacht dwaalt af en voor je het weet ben je ergens anders.

Bewust dagdromen heeft een richting.

Dat betekent niet dat je ieder detail moet controleren. Wanneer je vooraf precies bepaalt wat je moet zien, voelen en ontdekken, maak je van je innerlijke wereld een strak geregisseerde film. Dan verdwijnt juist een deel van de verrassing.

Een bewuste dagdroom kan daarom beginnen met één vraag.

  • Hoe zou mijn ideale werkdag eruitzien?
  • Wat zou ik doen wanneer ik meer op mezelf vertrouwde?
  • Hoe zou mijn leven eruitzien wanneer ik deze keuze maak?
  • Waar verlang ik werkelijk naar?

Daarna laat je de dagdroom bewegen.

Misschien stel je je ideale werkdag voor en zit je helemaal niet achter een bureau. Je blijkt buiten te zijn, samen met andere mensen.

Interessant. Waarom?

Misschien vraag je hoe je zou handelen met meer zelfvertrouwen en verwacht je dat je luid en dominant wordt. Maar in je dagdroom word je juist rustiger.

Ook interessant.

Bewust dagdromen is daarom geen bevel aan je verbeelding. Het is een uitnodiging. Je opent de deur, geeft een richting aan en kijkt wat er verschijnt.

4- Wat gebeurt er in je hoofd als je dagdroomt?

Lange tijd werd dagdromen gemakkelijk gezien als mentale afwezigheid. Je let niet op, je bent met je hoofd ergens anders en dus gebeurt er blijkbaar weinig nuttigs.

Inmiddels weten we dat het veel interessanter ligt.

Wanneer je aandacht minder sterk op een taak of je directe omgeving gericht is, kunnen hersennetwerken actief worden die betrokken zijn bij intern gerichte processen zoals autobiografische herinneringen, nadenken over jezelf en anderen en het voorstellen van mogelijke toekomstige gebeurtenissen.

Het default mode network speelt daarin een belangrijke rol.

Maar het populaire idee dat je brein eenvoudig tussen twee standen schakelt — óf aandacht voor buiten óf dagdromen van binnen — is te simpel. Verschillende hersennetwerken kunnen samenwerken. Zeker wanneer je bewust met innerlijke beelden werkt, heb je niet alleen vrije verbeelding nodig, maar ook aandacht en enige sturing.

Dat past eigenlijk mooi bij bewust dagdromen.

Je laat je gedachten bewegen, maar verliest je intentie niet helemaal uit het oog.

Je reist door de tijd zonder te bewegen

Een van de wonderlijkste menselijke vermogens is dat je lichamelijk aan de keukentafel kunt zitten terwijl je geest ineens weer op het schoolplein van vroeger staat.

Of vijf jaar vooruit springt naar een huis dat je nog niet bezit.

Je kunt gebeurtenissen uit het verleden opnieuw construeren en mogelijke gebeurtenissen in de toekomst simuleren. 

Daardoor kun je terugkijken, vergelijken, vooruitdenken en oefenen zonder dat de gebeurtenis op dat moment werkelijk plaatsvindt.

Je bouwt kleine mogelijke werkelijkheden.

Soms spontaan. Soms bewust.

En soms vertelt zo'n mogelijke werkelijkheid iets over wat op dit moment belangrijk voor je is.

5- Waarom dagdromen we eigenlijk?

Er bestaat geen enkel definitief antwoord op de vraag waarom mensen dagdromen. Waarschijnlijk heeft dagdromen ook niet één functie.

Onze spontane gedachten bewegen tussen:

  • herinneringen;
  • toekomstbeelden; 
  • zorgen;
  • verlangens; 
  • sociale situaties;
  • problemen;
  • pure fantasie.

Recent onderzoek naar spontane gedachten laat zien dat onze geest daarbij helemaal niet zo willekeurig rondzwerft als het soms lijkt. Gedachten blijken opvallend vaak verbonden te blijven met actuele doelen, zorgen en herinneringen.

Dat klinkt eigenlijk heel herkenbaar.

  • Wanneer je verliefd bent, dwaal je af naar die persoon. 
  • Wanneer je morgen een sollicitatiegesprek hebt, voer je dat gesprek vandaag al drie keer in je hoofd. 
  • Wanneer je ruzie hebt gehad, bedenk je onder de douche wat je eigenlijk had willen zeggen.

Je geest blijft terugkeren naar wat betekenis heeft. Zoals:

A- De toekomst voorbereiden

Veel dagdromen gaan over wat nog moet komen.

We stellen ons gesprekken, ontmoetingen, gevaren, successen en verlangens voor.

Dat betekent niet dat we daarmee de toekomst voorspellen. We simuleren mogelijkheden.

  • Wat zou er kunnen gebeuren?
  • Wat zou ik dan doen?
  • Hoe zou dat voelen?

Die natuurlijke neiging kun je bij bewust dagdromen doelgericht gebruiken.

B- Herinneringen opnieuw bezoeken

Dagdromen brengt je ook terug naar wat al gebeurd is.

Een geur. Een vakantie. Een verloren liefde. Een gênant moment van vijftien jaar geleden dat je brein blijkbaar nog steeds dringend met je wil bespreken.

Herinneringen zijn geen perfecte video-opnamen. Wanneer je eraan terugdenkt, reconstrueer je een ervaring.

Dat maakt het mogelijk dat een gebeurtenis in de loop van je leven een andere betekenis krijgt.

Je verandert daarmee niet wat er gebeurd is. Wel kan veranderen hoe je er nu naar kijkt.

C- Sociale situaties oefenen

We voeren complete gesprekken met mensen die niet aanwezig zijn.

Soms zelfs briljante discussies waarin we precies de juiste woorden vinden.

Jammer dat de ander er niets van weet.

Toch zit daar iets interessants in.

Je kunt sociale situaties in gedachten simuleren, reacties verwachten en verschillende antwoorden uitproberen.

Bewust dagdromen maakt van dat spontane verschijnsel een oefenruimte.

D- Nieuwe verbindingen maken

En dan is er creativiteit.

Soms ontstaat een oplossing juist wanneer je stopt met forceren.

Tijdens een wandeling. Onder de douche. In de trein.

Niet omdat afdwalen automatisch briljante ideeën oplevert, maar omdat gedachten vrijer kunnen bewegen en onverwachte verbindingen kunnen maken.

Bewust dagdromen kan die vrijheid combineren met een vraag die voor jou belangrijk is.

6- Waarom kan verbeeldingskracht zoveel met je doen?

Sluit je ogen en stel je voor dat je een citroen opensnijdt.

  • Je ziet het sap. 
  • Je ruikt hem. 
  • Je bijt erin.

Merk je iets aan je mond?

Misschien wel.

Een voorstelling is niet hetzelfde als een werkelijke ervaring. Toch kunnen levendige voorstellingen lichamelijke, emotionele en neurale processen oproepen die gedeeltelijk overlappen met wat gebeurt wanneer je werkelijk waarneemt of handelt.

Dat maakt verbeelding interessant.

Niet omdat je brein fantasie en werkelijkheid niet uit elkaar zou kunnen houden. Dat kan het wel.

Maar wat je je voorstelt kan wel degelijk iets met je doen.

A- Mentale oefening

Dat zien we bijvoorbeeld bij mentale training.

Sporters, musici en andere performers kunnen bewegingen in gedachten oefenen. Onderzoek naar motor imagery laat zien dat mentale oefening fysieke training onder bepaalde omstandigheden kan ondersteunen.

Maar niet vervangen.

Je wordt geen goede pianist door jarenlang uitsluitend naar een denkbeeldige piano te kijken. En als je beter wilt basketballen, zul je uiteindelijk toch een bal moeten aanraken.

De kracht zit juist in de wisselwerking tussen verbeelding en ervaring.

Je kunt een handeling in gedachten voorbereiden en hem daarna in werkelijkheid uitvoeren.

B- Oefen niet alleen het perfecte resultaat

Hier wordt bewust dagdromen interessanter dan simpel visualiseren.

Stel dat je over twee dagen een presentatie geeft.

Je kunt jezelf voorstellen terwijl iedereen ademloos luistert en aan het einde een staande ovatie geeft.

Lekker.

Maar misschien is een andere dagdroom waardevoller.

Je voelt zenuwen. Je vergeet een zin. Iemand kijkt verveeld. Je merkt dat je onzeker wordt.

En toch ga je verder.

Je kijkt even op je aantekeningen, pakt de draad weer op en maakt je verhaal af.

Nu oefen je niet alleen succes. Je oefent omgaan met wat niet perfect verloopt.

Dat kan veel realistischer zijn voor je zelfvertrouwen en zelfeffectiviteit.

7- Kan bewust dagdromen je helpen veranderen?

Hier raken droomkracht en werkelijkheid elkaar.

Een dagdroom verandert de buitenwereld niet alleen doordat je hem vaak genoeg herhaalt. Je kunt iedere avond intens visualiseren dat er een miljoen euro op je bankrekening staat, maar je bank zal daar de volgende ochtend vermoedelijk weinig van onder de indruk zijn.

Toch betekent dat niet dat toekomstbeelden waardeloos zijn.

Integendeel.

Ze kunnen invloed hebben op je focus, waar je naartoe wilt, welke aangrenzende mogelijkheden je onderzoekt, hoe je je voorbereidt en welke stappen je uiteindelijk zet.

Verbeelding kan een verandering helpen openen. Maar jij moet er nog steeds doorheen lopen.

A- Alleen een mooie toekomst zien is niet genoeg

Onderzoek naar positieve toekomstfantasieën laat een interessante waarschuwing zien.

Alleen uitgebreid genieten van een ideale toekomst hoeft niet te betekenen dat je daarna harder gaat werken om die toekomst te bereiken. In sommige situaties kan het zelfs samenhangen met minder inspanning.

Daarom is de verbinding met de werkelijkheid zo belangrijk.

Psycholoog Gabriele Oettingen ontwikkelde vanuit dit onderzoek het principe van mental contrasting: stel je de gewenste toekomst voor en kijk daarna bewust naar de werkelijkheid en naar wat je momenteel tegenhoudt.

  • Stel dat je droomt van een eigen onderneming.
  • Zie het voor je. Voel hoe dat leven eruitziet.

Maar kom daarna terug.

  • Wat staat er tussen jou en die mogelijkheid?
  • Geld? Kennis? Tijd? Angst? Uitstelgedrag? Zelfsabotage? Een beperkende overtuiging?
  • Of ontdek je dat je eigenlijk helemaal niet verlangt naar ondernemerschap, maar naar vrijheid?

Dan heeft de dagdroom zijn werk gedaan.

Niet doordat hij je wens manifesteerde, maar doordat hij iets zichtbaar maakte waarmee je verder kunt.

B- Zoek de aangrenzende mogelijkheid

Je hoeft in je dagdroom niet meteen twintig stappen verder te springen.

Vaak is één stap voorbij je huidige grens interessanter.

Dat is de aangrenzende mogelijkheid.

  • Je zegt nooit iets tijdens een vergadering. Stel je niet meteen voor dat je een TED Talk voor tienduizend mensen geeft. Zie jezelf eerst één vraag stellen.
  • Je durft niet alleen op reis. Begin niet noodzakelijk met zes maanden backpacken door Zuid-Amerika. Stel je voor dat je alleen een weekend weggaat.
  • Je denkt dat je niet creatief bent. Droom niet meteen dat je als kunstenaar exposeert in New York. Zie jezelf vanavond één uur iets maken zonder jezelf te beoordelen.

Een aangrenzende mogelijkheid ligt dicht genoeg bij je huidige wereldmodel om voorstelbaar te zijn en ver genoeg erbuiten om meer van hetzelfde te creëren.

Je zegt niet:

“Ik ben ineens iemand anders.”

Je vraagt:

“Wat zou mijn volgende mogelijkheid kunnen zijn?”

8- Hoe gebruik je bewust dagdromen voor persoonlijke groei?

Persoonlijke groei begint vaak op het moment dat je ontdekt dat je huidige manier niet de enige manier is.

Je hoeft nog niets te veranderen. Eerst moet een alternatief voorstelbaar worden.

Bewust dagdromen kan daarvoor een innerlijke oefenruimte zijn.

Je kunt er niet alleen oefenen wat je wilt bereiken, maar ook onderzoeken wie je denkt dat je moet zijn, wat je tegenhoudt en wat werkelijk belangrijk voor je is.

A- Meer zelfvertrouwen

Wil je bewust dagdromen gebruiken voor meer zelfvertrouwen?

Stel jezelf dan niet alleen succesvol voor.

Onderzoek hoe jij handelt wanneer je op jezelf vertrouwt.

  • Hoe sta je? 
  • Hoe praat je? 
  • Wat doe je wanneer iemand het niet met je eens is? 
  • Wat gebeurt er wanneer je een fout maakt?

Misschien ontdek je iets onverwachts.

Je zelfverzekerde versie is misschien helemaal niet luidruchtiger of stoerder. Misschien blijft die versie juist rustiger wanneer iets misgaat.

Gezond zelfvertrouwen betekent immers niet:

“Alles wat ik doe lukt.”

Het kan ook betekenen:

“Ik weet niet of dit lukt, maar ik vertrouw erop dat ik ermee kan omgaan.”

B- Eigenwaarde vergroten

Eigenwaarde gaat nog een laag dieper.

Daarom is een fantasie waarin iedereen jou bewondert niet automatisch een oefening in eigenwaarde.

Probeer eens iets anders.

Je krijgt de baan niet. Iemand wijst je af. Je onderneming mislukt. Je maakt een fout.

En dan?

  • Kun je jezelf in die dagdroom nog steeds met respect behandelen?
  • Of stort je volledige gevoel van persoonlijke waarde in zodra je niet presteert?

Dat kan iets belangrijks zichtbaar maken.

Bewust dagdromen wordt zo niet alleen een manier om te fantaseren over wie je wilt worden, maar ook om te onderzoeken hoe je omgaat met wie je nu bent.

C- Zelfacceptatie

Je kunt ook onderzoeken wat er gebeurt wanneer je even ophoudt jezelf te verbeteren.

Stel je voor dat je niet eerst succesvoller, aantrekkelijker, slimmer, spiritueler of zelfverzekerder hoeft te worden voordat je goed genoeg bent om je eigen leven te leven.

  • Wat verandert er?
  • Wat zou je anders doen?
  • Waar zou je mee stoppen?

Zelfacceptatie betekent niet dat je niets meer wilt veranderen. Misschien ontstaat verandering juist gemakkelijker wanneer je niet voortdurend met jezelf in gevecht bent.

D- Beperkende overtuigingen

Neem een overtuiging als:

“Ik kan niet voor mezelf opkomen.”

Probeer die niet onmiddellijk te vervangen door:

“Ik ben superassertief.”

Je wereldmodel gelooft daar waarschijnlijk niets van.

Zet jezelf liever in een concrete situatie.

Iemand vraagt iets van je wat je eigenlijk niet wilt. Normaal zeg je ja.

Laat de scène opnieuw beginnen.

  • Wat is de kleinste andere reactie die je kunt voorstellen?

Misschien zeg je nog geen nee. Misschien zeg je:

“Ik wil daar even over nadenken.”

Dat is al een nieuwe mogelijkheid.

En wanneer je die mogelijkheid later werkelijk uitprobeert, ontstaat er iets wat een dagdroom alleen nooit kan leveren: ervaring.

E- Mentale flexibiliteit

Bewust dagdromen kan je ook helpen loskomen van het idee dat er maar één antwoord, één route of één versie van jezelf bestaat.

Neem een probleem en droom drie totaal verschillende oplossingen.

Niet één.

Drie.

Laat één ervan verstandig zijn. Eén onwaarschijnlijk. En één ronduit absurd.

Juist die laatste kan iets bevatten waar je rationele denken niet op was gekomen.

Mentale flexibiliteit betekent niet dat ieder idee goed is. Het betekent dat je meer dan één mogelijkheid kunt zien voordat je beslist.

9- Wanneer werkt dagdromen juist tegen je?

Dagdromen is niet automatisch positief.

Je kunt ook eindeloos rondjes draaien in dezelfde fantasie. Een ruzie honderd keer herhalen. Steeds opnieuw bedenken wat er morgen mis kan gaan. Jarenlang fantaseren over een ander leven zonder één stap te zetten.

Of verdwijnen in een innerlijke wereld omdat de echte wereld te pijnlijk, saai of ingewikkeld voelt.

Dan kan droomkracht veranderen in vermijding.

A- Piekeren met beelden

Negatieve toekomstbeelden kunnen angst en stress versterken.

Wanneer je iedere avond levendig voor je ziet hoe je sollicitatie mislukt, je partner je verlaat of je tijdens een presentatie volledig dichtklapt, ben je ook je angst steeds opnieuw aan het voeden.

Dat betekent niet dat je negatieve mogelijkheden nooit mag voorstellen.

Integendeel.

Voeg alleen één vraag toe:

  • “En wat zou ik dan doen?”
  • Je sollicitatie loopt stroef. Wat doe je?
  • Je vergeet tijdens de presentatie je tekst. Wat doe je?
  • Iemand wijst je af. Hoe zorg je daarna voor jezelf?

Je verandert de dagdroom dan van een rampenfilm in een oefening in zelfeffectiviteit en veerkracht.

B- Een mooie fantasie kan ook een schuilplaats worden

Ook positieve dagdromen kunnen je stilzetten.

Je kunt iedere dag dromen over je boek, je onderneming, de ideale relatie of die wereldreis.

Dat voelt heerlijk.

Maar als de fantasie zelf alle bevrediging levert, kun je er jarenlang in blijven wonen.

Daarom hoort bij bewust dagdromen uiteindelijk een terugkeer naar de werkelijkheid:

  • Wat heb ik gezien?
  • Wat betekent dit voor mij?
  • Wat staat er tussen mij en die mogelijkheid?
  • En wat moet ik nu doen?

C- Als dagdromen je dagelijks leven overneemt

Sommige mensen ervaren zeer intensief en moeilijk controleerbaar dagdromen dat uren kan duren en werk, studie, relaties of dagelijkse activiteiten in de weg kan zitten. Daarvoor wordt de term maladaptive daydreaming gebruikt.

Dat is iets anders dan graag fantaseren of een rijke innerlijke wereld hebben.

De grens ligt niet bij hoeveel verbeelding je hebt, maar bij de vraag wat die verbeelding met je leven doet.

Bewust dagdromen hoort je mogelijkheden groter te maken.

Niet je werkelijke wereld steeds kleiner.

10- Hoe gebruik je een bewuste dagdroom optimaal?

Je hoeft geen spectaculaire innerlijke bioscoop te bezitten om bewust te kunnen dagdromen.

Sommige mensen zien haarscherpe beelden. Anderen ervaren vooral woorden, geluiden, beweging, sfeer of gevoel.

Dat is prima.

Het gaat niet om de mooiste visualisatie. Het gaat om wat je ermee doet.

A- Begin met een intentie

Vraag jezelf eerst af:

  • “Waarvoor gebruik ik deze dagdroom?”

Wil je iets ontdekken? Oefenen? Een keuze verkennen? Een probleem onderzoeken? Een verlangen beter begrijpen? Een patroon doorbreken? Een nieuwe mogelijkheid ervaren?

Een intentie geeft richting zonder de uitkomst vast te leggen.

B- Maak de ervaring levendig

Wanneer het natuurlijk voelt, gebruik dan meerdere zintuigen.

  1. Wat zie je?
  2. Wat hoor je?
  3. Hoe voelt je lichaam?
  4. Hoe beweeg je?
  5. Hoe voelt de ruimte?
  6. Welke emotie merk je op?

Misschien ruik of proef je zelfs iets.

Je hoeft niet ieder zintuig af te werken alsof je een checklist invult. Gebruik vooral wat vanzelf verschijnt.

C- Beleef de dagdroom van binnenuit

Stel je niet alleen voor dat je naar jezelf kijkt.

  • Stap in de scène.
  • Kijk door je eigen ogen.

Wanneer je bijvoorbeeld een moeilijk gesprek oefent, kijk dan naar degene tegenover je. Hoor zijn stem. Voel je voeten op de grond. Merk wat er in je lichaam gebeurt wanneer je antwoord geeft.

Zo wordt de dagdroom een ervaring in plaats van alleen een plaatje.

D- Stap daarna uit de scène

Nu kun je het tegenovergestelde doen.

Bekijk jezelf van een afstand, alsof je naar een film kijkt.

  • Wat valt je op?
  • Hoe zit je erbij?
  • Hoe reageer je?
  • Wat zou je deze persoon willen adviseren?

Soms ontdek je vanuit dat andere perspectief iets wat je van binnenuit niet zag.

Daarna kun je opnieuw instappen.

E- Laat je verrassen

Dit is misschien wel de belangrijkste stap.

Maak niet alles zoals je denkt dat het moet zijn.

Je droomt over je ideale baan en merkt dat je je er opgesloten voelt?

Interessant.

Je stelt je voor dat je eindelijk beroemd bent en voelt je eenzaam?

Niet wegpoetsen.

Je ziet jezelf voor een zaal staan en merkt dat je helemaal niet verlangt naar applaus, maar naar het gevoel iets betekenisvols te vertellen?

Daar zit informatie.

Bewust dagdromen betekent niet dat je alleen mooie beelden produceert. Je luistert ook naar wat je verbeelding teruggeeft.

F- Kom terug met iets kleins

Eindig met drie vragen:

  • Wat viel mij op?
  • Wat zegt dit mogelijk over mij?
  • Welke kleine stap kan ik werkelijk zetten?

Die laatste vraag maakt het verschil tussen alleen dromen en droomkracht gebruiken.

11- Bewust dagdromen in de praktijk

Tijd om het zelf te ervaren.

Lees de oefening eerst helemaal door. Kies daarna een moment waarop je ongeveer tien tot vijftien minuten niet gestoord wordt.

A- Relax

  • Ga comfortabel zitten of liggen.
  • Sluit je ogen wanneer dat prettig voelt.
  • Adem een paar keer rustig in en uit en laat je schouders, gezicht en handen ontspannen.

Je hoeft geen bijzondere bewustzijnstoestand te bereiken. Je hoeft nergens naartoe. Je maakt alleen wat ruimte tussen jou en alles wat op dit moment je aandacht vraagt.

  • Kies daarna één onderwerp.

Niet je hele leven.

Eén vraag.

B- Kies waarvoor je de dagdroom gebruikt

Misschien wil je weten:

  • Hoe zou ik voor mezelf kunnen opkomen?
  • Welke richting wil ik op met mijn werk?
  • Hoe zou ik omgaan met die presentatie?
  • Wat mis ik op dit moment in mijn leven?
  • Hoe zou een leven met meer creativiteit eruitzien?
  • Wat zou ik doen wanneer ik minder bang was om te falen?

Kies de vraag die op dit moment iets in jou raakt.

C- Stap je droomomgeving binnen

Laat een concrete situatie ontstaan.

Stel dat je wilt onderzoeken hoe je beter voor jezelf kunt opkomen.

  • Waar ben je?
  • Met wie?
  • Wat gebeurt er?
  • Wat zegt de ander?
  • Wat zeg jij normaal?

Maak de omgeving levendig genoeg om er iets bij te voelen. Maar forceer niets.

Misschien verschijnen er nauwelijks beelden en weet je gewoon wat er gebeurt.

Ook dat is dagdromen.

D- Merk op waar het vastloopt

Laat de situatie zich eerst ontvouwen zoals hij normaal zou verlopen.

Je wilt nee zeggen.

Maar je zegt ja.

Stop daar even.

  • Wat gebeurde er vlak daarvoor?
  • Welke gedachte kwam op?
  • Was je bang iemand teleur te stellen? Bang voor ruzie? Voelde je je schuldig? Dacht je dat jouw behoefte minder belangrijk was?

Daar kan een beperkende overtuiging, een onderdeel van je zelfbeeld of een verwachting uit je wereldmodel zichtbaar worden.

Probeer hem niet onmiddellijk te repareren.

Kijk er eerst naar.

E- Zoek de aangrenzende mogelijkheid

Spoel de scène terug.

Nu verander je één ding.

Niet alles.

Misschien zeg je:

“Daar kom ik morgen op terug.”

  • Misschien stel je een vraag.
  • Misschien zeg je rustig nee.
  • Misschien voel je nog steeds spanning, maar handel je toch anders.

Kijk wat er gebeurt.

Voelt deze mogelijkheid te groot? Maak haar kleiner.

Zoek iets wat nieuw is, maar nog wel voorstelbaar.

F- Speel met mogelijkheden

Nu mag je experimenteren.

  • Laat de ander boos worden. Wat doe je?
  • Laat de ander begripvol reageren. Wat doet dat met je?
  • Maak jezelf ineens veel zelfverzekerder. Wat verandert er?
  • Bekijk de situatie vanuit het perspectief van de ander. Wat zie je dan?

Er bestaat hier geen perfecte dagdroom.

Je bent mogelijkheden aan het onderzoeken.

G- Laat de controle een beetje los

Wanneer je genoeg hebt gestuurd, laat je de scène zelf verdergaan.

Misschien gebeurt er niets bijzonders.

Misschien verschijnt er ineens een herinnering, een zin, een gevoel, een onverwacht beeld of een oplossing die je niet bewust had bedacht.

Geef het even ruimte.

Je hoeft niet onmiddellijk te begrijpen wat het betekent.

H- Back to life

Laat de dagdroom langzaam verdwijnen.

Voel weer waar je zit of ligt. Beweeg je handen en voeten. Open je ogen.

Schrijf daarna een paar dingen op.

  • Wat gebeurde er?
  • Wat verraste me?
  • Wat voelde belangrijk?
  • Welke overtuiging of verwachting kwam ik tegen?
  • Welke mogelijkheid zag ik die ik daarvoor niet zag?

En ten slotte:

  • Wat ga ik ermee doen?

Misschien is het antwoord groot.

Waarschijnlijk niet.

Misschien stuur je een bericht. Begin je ergens aan. Zeg je ergens nee tegen. Maak je een afspraak. Probeer je morgen één andere reactie uit.

Of besluit je dat je nog een keer over hetzelfde onderwerp wilt dagdromen omdat er blijkbaar meer te ontdekken valt.

Bewust dagdromen hoeft je toekomst niet voor je te realiseren.

Het kan wel een deur openen die je daarvoor niet zag.

12- Tenslotte

Bewust dagdromen is meer dan even wegzweven uit het dagelijks leven. Je kunt het gebruiken voor zelfkennis, creativiteit, zelfvertrouwen, het onderzoeken van beperkende overtuigingen, het oefenen van moeilijke situaties en het verkennen van nieuwe mogelijkheden. 

Niet omdat een dagdroom vanzelf werkelijkheid wordt, maar omdat wat je kunt verbeelden soms ook iets wordt wat je kunt onderzoeken, oefenen en proberen.

Daarmee zijn we terug in de trein. Je kunt ongemerkt verdwijnen in gedachten, maar je kunt je droomkracht ook bewust richting geven. Om voorbij je vertrouwde wereldmodel te kijken en een aangrenzende mogelijkheid te ontdekken die je eerder niet zag. 

Bewust dagdromen brengt je dan niet weg van je leven, maar laat je er met nieuwe ogen naar terugkeren.


PS: Wil jij je nog meer verdiepen en verbinden met Taomind, Moderne Ho'oponopono of Droomkracht?  Ontdek het hier